???? ???? ????? ??????? ????

علت و مسئله‌های قیام
روضه خوان اثر گذار، علت اساسی زید بن علی را از قیام بر ضد حکومت بنی‌امیه، خون‌خواهی امام حسین(ع) دانسته میباشد.[۵۸] وی فرمان به دارای شهرت و نهی از منکر را نیز از علت‌های زید خوانده و تصریح کرده که خلق و خوی نامناسب هشام بن عبدالملک، خلیفه اموی، با او در حضور درباریان نیز به وی علت قیام داده مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد.[۵۹][یادداشت ۱]

همینطور بعضی پژوهشگران، سب امام علی بر بالای منبرها در زمان هشام بن عبدالملک،[۶۰] ظلم و ستم امویان به قبیله فرستاده، و آخر و عاقبت بی دینی و الحاد بنی‌امیه از دید زید بن علی را از عامل ها قیام زید دانسته‌اند.[۶۱] محمد بن جریر طبری از اختلاف در باعث قیام وی حرف آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد گفته میباشد؛

[۶۲] وی مواقعی همانند اتهام‌های مالی، اختلاف وی با عبدالله محض بر رمز اوقاف امام علی(ع) در مدینه که سبب به حکمیت خالد بن عبدالملک شد و نیز اتهام‌های مالی که در حکومت یوسف بن قدمت به زید زده میشد و نیز دعوت عموم کوفه از او‌را از عامل ها قیام زید دانسته میباشد.[۶۳] بنابر منابع، در بیعتی که زید از عموم می­‌گرفت، بر جنگ با ستمگران، جانبداری از ضعیفان، تقسیم غنایم به مساوات، رد مظالم و کمک اهل بیت در مقابل مخالفانشان، تأکید می‌گردیده است.[۶۴] مامقانی مقصود زید از قیام را تصاحب کردن خلافت از دست بنی‌امیه و تفویض آن به امام راستگو(ع) دانسته و این نظر را دارد زید بدین عامل غرض خویش را آشکار نمی کرد تا به امام درستگو(ع) رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد آسیبی نرسد.[۶۵]

نتیجه ها قیام
حاصل و پیامدهایی برای قیام زید بن علی گفته شده میباشد؛ از آن گزاره اینکه قیام زید و بعد از آن، قیام یحیی، مقدمات سقوط حکومت بنی امیه را آماده آورد[۶۶] و دامنه قیام‌های شیعی را به خراسان کشاند.[۶۷] چنانکه در تاریخ یعقوبی آمده، کشته شدن زید بن علی، شیعه ها خراسان را به تکان درآورد و سبب ساز شد آن ها ستم­‌های بنی امیه بر قوم و قبیله نبی(ص) را بازگو نمایند و بر این مبنا، جایی خلا که از جنایات بنی‌امیه بی­‌خبر باشند.[۶۸] از امام درست گو(ع) نیز نقل گردیده‌است که هشام بن عبدالملک، زید بن علی را کشت، آفریدگار هم در قبال حکومت اورا زایل کرد.[۶۹] در نقلی دیگر از امام ششم شیعه‌ها آمده میباشد که هفت روز بعد از آنکه بنی‌امیه جسد زید را سوزاندند، پروردگار عزم کرد آنها‌را نابود نماید.[۷۰] یکی از دیگر از نتیجه ها قیام زید بن علی، پایین آمدن آلرژی حکومت درباره اهل بیت و در فیض، زمان یافتن امام درستگو(ع) برای رواج مذهب شیعه دانسته شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد گردیده است.[۷۱]

خلال بررسی نتیجه ها و پیامدهای قیام زید بن علی، بعضا دانشمندان، دلایلی برای نافرجام‌ماندن قیام زید نیز ذکر کرده‌اند؛ اقتدار نظامی حکومت اموی،[۷۲] وجود جاسوسان و دست اندرکاران نفوذی که فرصت قیام را فاش کردند، هواخواهی نکردن آشکار امام درست گو(ع) از قیام و عاقبت، عدم ملازمت کوفیان، بعضی از این دلایل میباشد.[۷۳]

جستارهای متعلق
قیام نفس زکیه
قیام قتیل باخمرا
قیام شهید فخ
قیام یحیی بن زید
پانویس
نگاه نمایید به: ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۲۴.
روحانی موثر، الارشاد، ۱۴۱۳ق، ج۲، ص۱۷۴.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۶۰.
صبحی، فی دانش الکلام، ۱۴۱۱ق، ج۳، ص۴۸.
صبحی، فی دانش الکلام، ۱۴۱۱ق، ج۳، ص۴۸ـ۵۲؛ خزاز قمی، کفایة الاثر، ۱۴۰۱ق، ص۳۰۵.
نگاه نمائید به: خزاز قمی، کفایة الاثر، ۱۴۰۱ق، ص۳۰۵
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۱.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۱-۱۸۲؛ ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۳۲.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰؛ ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۳۲.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱

علت و مسئله‌های قیام
روضه خوان اثر گذار، علت اساسی زید بن علی را از قیام بر ضد حکومت بنی‌امیه، خون‌خواهی امام حسین(ع) دانسته میباشد.[۵۸] وی فرمان به دارای شهرت و نهی از منکر را نیز از علت‌های زید خوانده و تصریح کرده که خلق و خوی نامناسب هشام بن عبدالملک، خلیفه اموی، با او در حضور درباریان نیز به وی علت قیام داده مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد.[۵۹][یادداشت ۱]

همینطور بعضی پژوهشگران، سب امام علی بر بالای منبرها در زمان هشام بن عبدالملک،[۶۰] ظلم و ستم امویان به قبیله فرستاده، و آخر و عاقبت بی دینی و الحاد بنی‌امیه از دید زید بن علی را از عامل ها قیام زید دانسته‌اند.[۶۱] محمد بن جریر طبری از اختلاف در باعث قیام وی حرف آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد گفته میباشد؛

[۶۲] وی مواقعی همانند اتهام‌های مالی، اختلاف وی با عبدالله محض بر رمز اوقاف امام علی(ع) در مدینه که سبب به حکمیت خالد بن عبدالملک شد و نیز اتهام‌های مالی که در حکومت یوسف بن قدمت به زید زده میشد و نیز دعوت عموم کوفه از او‌را از عامل ها قیام زید دانسته میباشد.[۶۳] بنابر منابع، در بیعتی که زید از عموم می­‌گرفت، بر جنگ با ستمگران، جانبداری از ضعیفان، تقسیم غنایم به مساوات، رد مظالم و کمک اهل بیت در مقابل مخالفانشان، تأکید می‌گردیده است.[۶۴] مامقانی مقصود زید از قیام را تصاحب کردن خلافت از دست بنی‌امیه و تفویض آن به امام راستگو(ع) دانسته و این نظر را دارد زید بدین عامل غرض خویش را آشکار نمی کرد تا به امام درستگو(ع) رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد آسیبی نرسد.[۶۵]

نتیجه ها قیام
حاصل و پیامدهایی برای قیام زید بن علی گفته شده میباشد؛ از آن گزاره اینکه قیام زید و بعد از آن، قیام یحیی، مقدمات سقوط حکومت بنی امیه را آماده آورد[۶۶] و دامنه قیام‌های شیعی را به خراسان کشاند.[۶۷] چنانکه در تاریخ یعقوبی آمده، کشته شدن زید بن علی، شیعه ها خراسان را به تکان درآورد و سبب ساز شد آن ها ستم­‌های بنی امیه بر قوم و قبیله نبی(ص) را بازگو نمایند و بر این مبنا، جایی خلا که از جنایات بنی‌امیه بی­‌خبر باشند.[۶۸] از امام درست گو(ع) نیز نقل گردیده‌است که هشام بن عبدالملک، زید بن علی را کشت، آفریدگار هم در قبال حکومت اورا زایل کرد.[۶۹] در نقلی دیگر از امام ششم شیعه‌ها آمده میباشد که هفت روز بعد از آنکه بنی‌امیه جسد زید را سوزاندند، پروردگار عزم کرد آنها‌را نابود نماید.[۷۰] یکی از دیگر از نتیجه ها قیام زید بن علی، پایین آمدن آلرژی حکومت درباره اهل بیت و در فیض، زمان یافتن امام درستگو(ع) برای رواج مذهب شیعه دانسته شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد گردیده است.[۷۱]

خلال بررسی نتیجه ها و پیامدهای قیام زید بن علی، بعضا دانشمندان، دلایلی برای نافرجام‌ماندن قیام زید نیز ذکر کرده‌اند؛ اقتدار نظامی حکومت اموی،[۷۲] وجود جاسوسان و دست اندرکاران نفوذی که فرصت قیام را فاش کردند، هواخواهی نکردن آشکار امام درست گو(ع) از قیام و عاقبت، عدم ملازمت کوفیان، بعضی از این دلایل میباشد.[۷۳]

جستارهای متعلق
قیام نفس زکیه
قیام قتیل باخمرا
قیام شهید فخ
قیام یحیی بن زید
پانویس
نگاه نمایید به: ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۲۴.
روحانی موثر، الارشاد، ۱۴۱۳ق، ج۲، ص۱۷۴.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۶۰.
صبحی، فی دانش الکلام، ۱۴۱۱ق، ج۳، ص۴۸.
صبحی، فی دانش الکلام، ۱۴۱۱ق، ج۳، ص۴۸ـ۵۲؛ خزاز قمی، کفایة الاثر، ۱۴۰۱ق، ص۳۰۵.
نگاه نمائید به: خزاز قمی، کفایة الاثر، ۱۴۰۱ق، ص۳۰۵
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۱.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۱-۱۸۲؛ ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۳۲.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱۸۰؛ ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبیین، ۱۴۱۹ق، ص۱۳۲.
طبری، تاريخ الأمم و الملوک، ۱۹۶۷م، ج۷، ص۱